วิธีล้างชุดพ่นละอองยา (Nebulizer) ที่ถูกต้อง ปกป้องลูกและตัวเองจากการติดเชื้อ

หลังจากซื้อเครื่องพ่นละอองยา (Nebulizer) มาแล้ว ผู้ใช้ส่วนใหญ่มักมีข้อสงสัยเกี่ยวกับวิธีใช้งานที่ถูกต้อง นอกจากการพ่นละอองยาให้ถูกวิธี การทำความสะอาดชุดพ่นละอองยา (Nebulizing kit) ให้ถูกวิธีเองก็สำคัญไม่แพ้กัน

ทำไมเราต้องทำความสะอาดชุดพ่นละอองยา?

ชุดพ่นละอองยาเป็นอุปกรณ์ที่สัมผัสกับของเหลว และสัมผัสกับผู้ป่วย การใช้งานตามปกติทำไปทำให้เกิดความเสี่ยงขึ้น การทำความสะอาดชุดพ่นละอองยาเป็นประจำมีข้อดีดังนี้

1. ลดความเสี่ยงในการแพร่เชื้อ ชุดพ่นละอองยาเป็นอุปกรณ์ที่ใส่ของเหลวคือยาไว้ รวมทั้งสัมผัสกับละอองลมหายใจของผู้ใช้งานอีกด้วย ทั้งสองจุดทำให้เกิดเชื้อรา และแบคทีเรียเติบโตได้ดี หากไม่ได้ทำความสะอาดอย่างถูกวิธี ทำให้ผู้ใช้งานเสี่ยงติดเชื้อ

   
   

2. รักษาประสิทธิภาพในการพ่นละอองยา ยาที่ตกค้างในกระเปาะพ่นละอองยา ทำให้เกิดเมือกและคราบดำเกาะได้หลายจุด นอกจากเสี่ยงทำให้เกิดการติดเชื้อแล้ว ยังทำให้ประสิทธิภาพในการพ่นละอองยาลดลงด้วย ละอองยาอาจไม่ได้ขนาดที่ต้องการ และความสม่ำเสมอของกระแสอากาศลดลง

   
   

3. ยืดอายุการใช้งานชุดพ่นละอองยา ชุดพ่นละอองยาที่มักแถมมากับเครื่องพ่นละอองยาเป็นอุปกรณ์ใช้แล้วทิ้ง เมื่อเวลาผ่านไปสักพักหนึ่งจำเป็นต้องหาซื้อมาใช้ใหม่ อย่างไรก็ตาม การทำความสะอาดที่ถูกวิธียืดอายุของชุดพ่นละอองยาได้

รู้จักกับชุดพ่นละอองยา (Nebulizing Kit)

เพื่อการทำความสะอาดที่ถูกต้อง เราควรรู้จักกับชุดพ่นละอองยาก่อนว่าชิ้นส่วนอะไรบ้าง สินค้าของแต่ละยี่ห้ออาจแตกต่างกันทั้งอุปกรณ์ และวัสดุที่ใช้ผลิต ดังนั้นอย่าลืมอ่านคู่มือการใช้งานเสมอ

ชุดพ่นละอองยา 1 ชุดเต็ม ประกอบไปด้วย

1. หน้ากากพ่นละอองยา (nebulizing mask) สำหรับใช้พ่นละอองยาแบบครอบใบหน้า มีขนาดต่างๆ กัน มักแบ่งเป็นหน้ากากสำหรับผู้ใหญ่ และหน้ากากสำหรับเด็ก

2. ท่ออากาศ (air tube) ใช้สำหรับส่งกระแสอากาศจากเครื่องไปสู่กระเปาะยา

3. ท่อรับยาทางปาก (mouth piece) สำหรับส่งละอองยาจากชุดพ่นละอองยา โดยการอมไว้ในปาก หรือผ่านหน้ากากพ่นละอองยาอีกที

4. ชุดพ่นละอองยา (nebulizing kit) สำหรับใส่ยา ก่อนจะเปลี่ยนเป็นละอองยา

ชุดพ่นละอองยายังแบ่งชิ้นส่วนภายในได้ดังนี้

1. ฝาชุดพ่นละอองยา (chamber cover)

2. กระเปาะยา (medication chamber หรือ medication cup)

3. ชุดควบคุมการไหลผ่านของลม (nozzle)

การทำความสะอาดชุดพ่นละอองยา จำเป็นต้องทำความสะอาดทุกส่วนที่ใช้งาน และหากไม่ได้ใช้งานเป็นเวลานาน ควรทำความสะอาดก่อนใช้

วิธีทำความสะอาดชุดพ่นละอองยา

ชุดพ่นละอองยา ควรทำความสะอาดเมื่อซื้อมาใช้งานครั้งแรก เมื่อใช้งานอีกครั้งหลังไม่ได้ใช้เป็นเวลานาน และหลังการใช้งานเสร็จสิ้นทุกครั้ง

โดยมีขั้นตอนการล้างดังนี้

1. ล้างให้สะอาดด้วยน้ำ โดยทั่วไป อุปกรณ์ทุกชิ้นของเครื่องพ่นละอองยา ควรทำความสะอาดด้วยน้ำกรองหรือน้ำกลั่นเท่านั้น ผู้ใช้งานต้องอ่านคู่มือการใช้งานให้ละเอียด ก่อนล้างด้วยน้ำสบู่ หรือใช้สารเคมีใดๆ ล้าง

2. ผึ่งให้แห้ง หลังจากล้างน้ำเปล่าเสร็จแล้ว อุปกรณ์ทุกชิ้นต้องผึ่งลมให้แห้งบนผ้าสะอาด โดยทั่วไปห้ามใช้ไดร์เป่าผมเป่า

นอกจากนั้น สำหรับท่ออากาศ เมื่อล้างด้วยน้ำสะอาดเสร็จแล้ว ให้เป่าลมด้วยเครื่องพ่นละอองยา โดยไม่ต่อกับชุดพ่นละอองยาจนกว่าจะแห้ง เพื่อไม่ให้มีน้ำตกค้างอยู่ภายในท่อ หรือแขวนไว้เพื่อให้ไม่มีน้ำตกค้างภายในท่อแทน

3. ฆ่าเชื้อ คำแนะนำทางการแพทย์ เช่นคำแนะนำจากสมาคมโรคซิสติกฟิโบรสิสแนะนำให้ฆ่าเชื้ออย่างน้อยวันละ 1 ครั้ง หลังจากใช้งานประจำวันเสร็จแล้ว

   
   

   1. การฆ่าเชื้อแบบร้อน (hot method) มักแนะนำให้ต้ม หรือฆ่าเชื้อด้วยการอบไอน้ำ

   2. การฆ่าเชื้อแบบเย็น (cold method) มักมีคำแนะนำทั่วไปให้แช่อุปกรณ์ในไอโซโพรฟิลแอลกอฮอล์ 70% เป็นเวลา 5 นาที หรือน้ำยาฆ่าเชื้ออื่นๆ ที่ผู้ผลิตชุดพ่นละอองยาแนะนำ ก่อนจะล้างอุปกรณ์ด้วยน้ำกลั่น/น้ำกรองแล้วผึ่งให้แห้ง

ทั้งนี้ การฆ่าเชื้อต้องปฏิบัติตามคำแนะนำจากผู้ผลิตอย่างเคร่งครัด ตรวจสอบวัสดุที่ใช้ผลิตชุดพ่นละอองยาก่อนทำการฆ่าเชื้อเสมอ เพื่อให้มั่นใจว่าสารเคมีและวิธีการฆ่าเชื้อจะไม่ทำลายชุดพ่นละอองยา

วิธีฆ่าเชื้อชุดพ่นละอองยา rossmax N1

หลังจากล้างชุดพ่นละอองยาทั้งหมดด้วยน้ำกรองหรือน้ำกลั่นตามปกติแล้ว ชิ้นส่วนต่อไปนี้ของ rossmax N1 ควรนำมาฆ่าเชื้อทุกครั้งหลังใช้งาน

1. ฝาชุดพ่นละอองยา (chamber cover)

2. กระเปาะยา (medication chamber หรือ medication cup)

3. ชุดควบคุมการไหลผ่านของลม (nozzle)

4. ท่อรับยาทางปาก (mouth piece)

   
   

ให้ทำการฆ่าเชื้อ โดยการต้มอุปกรณ์เหล่านี้ในน้ำเดือด 95 - 100 C เป็นเวลา 15 - 20 นาที เมื่อเสร็จเรียบร้อยแล้ว ผึ่งลมให้แห้งเสมอ เพื่อป้องกันการเกิดเชื้อราและแบคทีเรีย

ห้ามฆ่าเชื้อท่ออากาศ และหน้ากากพ่นละอองยาด้วยการต้มเด็ดขาด

สรุป

การใช้งานและการทำความสะอาดชุดพ่นละอองยาเป็นสิ่งสำคัญ ช่วยให้ผู้ใช้งานปลอดภัย ลดความเสี่ยงในการติดเชื้อ และยังช่วยยืดอายุการใช้งานของชุดพ่นละอองยาอีกด้วย ผู้ใช้งานควรทำความสะอาดก่อนใช้งานครั้งแรก หรือหลังไม่ได้ใช้งานเป็นเวลานาน

อย่างไรก็ตาม ชุดพ่นละอองยาเป็นอุปกรณ์ใช้แล้วทิ้ง ผู้ใช้งานควรเปลี่ยนชุดพ่นละอองยาเมื่อเห็นความเสื่อมของวัสดุ เช่น สีเปลี่ยน หรือมีการอุดตันตามท่อตามๆ หรือมีคราบจากการสะสมของยาหรือเชื้อโรค หากพบว่าชุดพ่นละอองยามีเชื้อรา ต้องเปลี่ยนชุดพ่นละอองยาทันที

นอกจากนั้น ผู้ใช้งานควรเลือกชุดพ่นละอองยาที่น่าเชื่อถือ ผ่านการรับรองจากอย. ไทยเรียบร้อยแล้ว เพื่อให้สามารถตรวจสอบรายละเอียดของวัสดุที่ใช้ผลิตเครื่องมือแพทย์ และมีคู่มือการใช้งานที่ถูกวิธี เพื่อความปลอดภัยและสุขภาพที่ดีที่สุดของตัวเอง